Rondje Broekland noord

School St. Gerardus Majella

Na de bouw van de kerk in 1912 en het groeiende aantal kinderen in de parochie, werden plannen gemaakt voor de bouw van een Rooms katholieke school nabij de kerk. Het schoolgebouw en de daarnaast gelegen schoolmeesterswoning dateren uit 1922. De school is een aantal malen verbouwd.

De voorgevel heeft tijdens deze verbouwingen geen grote verandering ondergaan en heeft nog de uitstraling van een karakteristieke dorpsschool uit de jaren 20 van de twintigste eeuw. Van 1922 tot 1956 was meester Van Dongen hoofd van de school, vandaar dat de school nu aan de Van Dongenstraat staat.

Autotechniek Broekland

Schuin tegenover de basisschool begon Jan Holtkuile in 1960 met zijn garagebedrijf. De tijd was er rijp voor in Broekland. Een tijd waarin zo ongeveer de laatste boer met het paard voor de brik naar de kerk reed, en menig boer al een auto of liever gezegd een ‘luxewagen’ bezat.

Holtkuile bouwde eerst een bedrijfsruimte. Een paar jaar later volgde het woonhuis. In 1980 werd het bedrijf grondig verbouwd. In 2012 werd het pand opnieuw grondig gerenoveerd naar de status hoe het nu is.

Wandel verder op de Van Dongenstraat waarmee je Broekland uitloopt. Aan de linkerzijde zie je een boerderij tussen de bomen staan.

De Rabbery Van Dongenstraat 31

Als je Broekland verlaat, zie je aan de linkerzijde een boerderij tussen de bomen staan. Een oud erf, dat in 1602 al wordt genoemd onder de naam ‘Strenck’. Staat in 1675 genoteerd als ‘Rabbert’ en in 1682 als ‘Rabbert alias Strenk’. Eigenaars of mede-eigenaars De Heren van Weesenberg.

Tegenwoordig is deze boerderij opgedeeld in twee woonhuizen die worden bewoond door families Groot Koerkamp.

Blijf doorlopen waarmee je aan het eind van de Van Dongenstraat boerderij Nijhof en Installatiebedrijf Nijhof aan je linkerzijde aantreft.

Installatiebedrijf Nijhof

Op deze locatie stond vroeger het oude woonhuis van de familie Schrijver. En rond de eeuwwisseling van 19e op 20e eeuw stond hier het huis van de familie Van Gurp. Het toeval wil dat achterkleindochter Riky Nijhof-Van Gurp daar samen met haar voormalig echtgenoot het bedrijf is gestart.

In 1961 nam Schrijver de landbouwsmederij en woning van Jan Olde Bijvank over (nu installatiebedrijf Nijhof). Een bedrijfsruimte van ong. 50m2. “Noe hoef ie de eerste vie’m twintig joar niet weer!”, merkte een boer op bij de eerste bedrijfsuitbreiding, een grote schuur, van Hein Schrijver in 1965.

De boer had het mis. Het bedrijf ontwikkelde zich in de landbouwmechanisatie en in staalconstructies. Het bedrijf groeide door en verhuisde langzaam maar zeker naar de overkant van de straat waar nu Buiting Staalbouw, Bruggeman Tuin & Park, Bruggeman Mechanisatie en Tala gevestigd zijn.

Toen Schrijver verplaatst werd naar de overkant van de weg. Begon Jan Nijhof in 1965 aan de Van Dongenstraat met zijn installatiebedrijf. Het familiebedrijf is tegenwoordig uitgebreid naar 4 bedrijven met zo’n 120 medewerkers over verschillende locaties.

Hair and Beauty by Jo

Eigenaar is Jolanda die de kapperszaak in 2016 heeft overgenomen van Tonny Nijhof die hier bijna 40 jaar ervoor mee was gestart.

Loop door tot aan de brug. Net voor de brug zie je aan de linkerzijde een kapperszaak. Ga over de brug RA, De Wesenberg op en wandel ongeveer 700 meter tot aan de t-sprong met de Reuveldsweg. Ga hier RA de Reuveldsweg in.

Schuttersputje

Op deze plek heeft tijdens de tweede wereldoorlog een Schuttersputje gezeten schuin tegenover de Nijboersbrug.

Straat De Wesenberg

De straatnaam verwijst naar (kasteel) Wezenberg bij Wijhe (rond de Wesenberg 5), dat in de regio eeuwenlang een begrip was.

straatnaam Reuveldsweg

Deze weg is genoemd naar het oude erve/veld “’t Reuveld” dat in Broeklandse bronnen opduikt. De weg leidde van oudsher naar percelen/boerderijen met die veldnaam.

Je loopt ongeveer één kilometer op de Reuveldsweg en dan zie je pas de eerste boerderij staan aan de rechterkant. Aan het eerste deel van de Reuveldsweg staan geen huizen. Dat komt omdat deze weg pas in de tweede helft van de 20e eeuw is aangelegd.

Reuveldsweg 7 – Middelkamp

De eerste Korterik die hier woonde was Arnoldus Olde Korterik (1808-1861). Hij was gehuwd met Everdina Meilink of Middelkamp. Tegenwoordig wordt de boerderij bewoond door de familie Hulsegge

Ga met de bocht mee en blijf de Reuveldsweg volgen tot de volgende bocht.

historie Reuveldsweg

Tussen boerderij de Middelkamp en Klein Reuveld stonden vroeger nog twee boerderijen. Zie bovenstaande kaart. Dit waren het Meesterhuis, hier ligt nu de weg richting klein Reuveld (Reuveldsweg 6). En Schippers, dit is momenteel weiland dat hoort bij Maatschap Hulsegge

Klein Reuveld (of Asse Rens)

De grond behoorde oorspronkelijk bij Groot Reuveld, in 1717 bewoond door Theodorus Assies. In 1848 woonde daar Rense Boksebeld. Nu is de boerderij in eigendom van Korterik–Boksebeld. Op deze locatie wordt ieder eerste weekend van september Broekrock georganiseerd.

Een kneuterig tweedaags festival met voor ieder wat wils qua muziek en entertainment.

Reuveldsweg 3 - Boshuis

De huidige nog fraaie boerderij werd in 1887 gebouwd. Mevr. Hekman-v.d. Sluis vertelde eind jaren 80: “Mijn oma werd altijd Boshuis Marie Roelfs Albert genoemd, want ze was getrouwd met Albert - v.d. Sluis en heette Roelfs”, aldus diens vader.

Vervolg je route op de Reuveldsweg totdat je aan je linkerzijde een villa ziet staan. Hier stond vroeger een boerderij: Kettelgat. Loop door tot aan de t-sprong en sla LA de Horstweg in.

Reuveldsweg 2 – Kettelgat

Van 1759 tot 1843 woonde Hendrik Peters Ketelgat op deze locatie. In 1852 trouwde Willem Oldemaat met de dochter Gerritje Ketelgat. Eind jaren 80 / begin jaren 90 werd de huidige villa gebouwd.

Horstweg 15 - Blankebijl

Deze boerderij was in 1800 eigendom van de Hervormde Diaconie Raalte. Al bekend in 1602 onder de naam Blankebijle. In 1914 werd de huidige boerderij gebouwd en woonde er de familie Klumper. Nu bevat de boerderij een dagbesteding.

Horstweg LA

“Horst” is een oud woord voor hoger, zanderig en met kreupelhout begroeid terrein—precies het dekzandlandschap van Salland. De naam markeert dus letterlijk de hogere rug waarlangs/overheen de weg loopt.

Horstweg 17 - Kniepe

Deze boerderij werd in 1716 bewoond door Joh. Hendriks op de Knijperye. Tegenwoordig is het een pluimveehouderij. Hierachter hebben nog twee boerderijen gestaan. Namelijk de Weever en De Dijk.

Na een paar honderd meter kom je op een t-sprong, ga hier RA de Broeklanderdijk op en vervolg je weg op de Broeklanderdijk.

Broeklanderdijk

“Broek” betekent vochtig laagland/moeras; een “dijk” is in Oost-Nederland vaak de opgehoogde doorgaande weg door dat terrein.

Voormalige Openbare School

Op de Broeklanderdijk 60 stond vroeger de Openbare School. Rond 1880 menen een aantal Broeklanders van protestantse huize, dat de tijd rijp is om stappen te ondernemen om te komen tot het stichten van een eigen school. Een school voor de buurt wel te verstaan want van een dorp was nog geen sprake!

Kinderen uit Broekland bezochten op dat moment de school in Boerhaar, Wijhe of Raalte. Derk Klumper, boer op ‘de Blankebijl’ nam het voortouw. Hij werd gesteund door de Deventer jurist Jordens, die zich als eigenaar van het ‘Neppelenbroek’, nog wel eens in Broekland liet zien.

Een optelsom leerde dat maar liefst dertig kinderen deze school zouden gaan bezoeken... als tenminste iedereen mee zou werken. En de school is er gekomen. Uiteindelijk is de school begin jaren 60 twintigste eeuw afgebroken.

Neergestorte bommenwerper WOII

Aan de Broeklanderdijk stortte op 24 mei 1943 een bommenwerper neer; veteraan Joe Hughes keerde er in 1984 terug. Het is nu vaste plek in het lokale WOII-geheugen.

Vervolg de Broeklanderdijk tot aan de T-splitsing met de Ramelerdijk. Sla hier RA de Ramelerdijk op.

Ramelerdijk

De naam Ramelerdijk verwijst vrijwel zeker naar de oude marke/buurtschap Ramele (oostelijk van Raalte). De weg ligt als verhoogde “dijk”/karrenspoor tussen Raalte en Broekland in het (vroeger natte) broekgebied. In Salland werden zulke hogere routes “dijken” genoemd.

Ook al waren het geen rivierdijken. Dit past bij de ontstaansgeschiedenis van Broekland als laaggelegen broekland. Deze weg is de laatste weg rondom Broekland die is verhard.

Ramelerdijk 2, Imkerij

Hier is de Imkerij De Kolkmoat van Jan Alferink voor de lekkerste lokale honing.

Natuurcamping de Joxhorst

Een minicamping aan de Ramelerdijk 7/9. Een kleinschalige camping (1,5 ha) rond een zwemvijver met strandje, omzoomd door boswal. Geen vaste nummers, rust en ruimte staat voorop. Een Back-to-basic camping met eco-vriendelijk beheer. Geniet ’s avonds van een vuurtje en de sterren.

Volg de Ramelerdijk tot aan de kruising met de Haansweg en ga RA de Haansweg in.

Haansdijk

De Haansweg is een oude weg in het buitengebied bij Ramele. Op 19e-eeuws kaartmateriaal wordt op deze plek de burcht Ramelo gelokaliseerd. De naam lijkt een klassieke Sallandse veldnaam (erf- of veldnaam).

Loop op de Haansdijk door tot aan de t-sprong met de Pleegsterdijk. Sla RA de Pleegsterdijk op.

Pleegsterdijk

De Pleegsterdijk dankt zijn naam aan de Pleegste, een lokale plaatsnaam (o.a. bekend als begraafplaatsnaam). Met “dijk” wordt hier een hoger gelegen weg door nat broekland bedoeld, niet per se een waterkering. Samen betekent het: de (hoge) weg richting/door de Pleegste.

Rond Broekland staat de Pleegsterdijk ook bekend als de “Booijinkdijk”, vanwege het grote aantal (familie) Booijink's dat er woont of woonde. De gronden langs de dijk werden vroeger “woeste gronden” genoemd.

Vennebos/Klumpersvenne

Gelegen na Pleegsterdijk 5. Een laaggelegen bos dat nog in de vorige eeuw landbouwgrond was. Maar door de laagte van de grond, heeft men het bos laten worden. Tegenwoordig wordt het alleen als ‘productiebos’ ingezet.

Ga aan het eind van Pleegsterdijk LA de Horstweg op.

Horstweg - 't Horsthuis

Samen-Spel’. Het zijn de woorden op een steen, die op18 mei 1967 officieel door burgemeester Ganzeboom en pastoor Naber is aangebracht in de muur van het toen in aanbouw zijnde sportlokaal bij het sportveld.

Op 16 juni 1966 was, op initiatief van Plaatselijk Belang Broekland, een Stichtingsbestuur samengesteld om te zien of er mogelijkheden waren om een sportgebouw te realiseren. Goedkeuring van de gemeente was er wel maar voor het geld moest Broekland zelf over de brug komen.

De hele bevolking moest achter het plan staan om de zaak financieel mogelijk te maken. Het kwam dik voor mekaar! Op 30 september 1967 opende burgemeester Ganzeboom het gebouw. Het huidige Horsthuis is in 2003 gebouwd en uitgebreid met een sporthal in 2012.

De voetbal, handbal, tennis, badminton, volleybal en darts maken gebruik van de accommodatie en velden.

Ga na huisnr 5, RA het fietspad (langs de sloot) op richting Broekland en vervolg je weg tot aan de visvijver. Ga bij de visvijver met de bocht mee naar links en blijf rechtdoor wandelen. De straat die je links ziet liggen vallen onder ’t Broeck.

't Broeck

De straten Oerland, Wellegiesland, Pereland, Klumpershof, Klein Weulink en Nijboershof horen bij de wijk ’t Broeck. In 2003 is hier gestart met de bouw aan Oerland, Pereland en Wellegiesland. Inmiddels is Klumpershof als laatste straat volledig volgebouwd.

De laatste fase van de nieuwbouw staat gepland voor 2026. De bergingsvijver is sinds 2009 in gebruik. Deze wordt vooral gebruikt om te vissen en tijdens de jaarlijkse Broekstaclerun (obstakelrun) eind september.

Na de vijver volg je het fietspad naar rechts, vervolgens bocht naar links, en wandel je door tot het eind van het fietspad. Je gaat rechtdoor en je vervolgt je weg tot aan de kruising Van Dongenstraat, Oerland, Langerhorstweg en je bent weer bij het beginpunt van de route.