Torenpad - etappe 04 - Buurse - Sint Isidorushoeve

Broekheurnerweg 46, Buurse

Buurse bestaat uit twee delen, zo gegroeid vanuit het verleden: een protestants en een katholiek deel. Het Nederlands-hervormde kerkje Maranatha bevindt zich aan de rand van de bebouwing, aan de doorgaande weg naar Alstätte.

De grotere, rooms-katholieke parochiekerk Maria Praesentatie bevindt zich in de nieuwe dorpskern. De Maria Praesentatie is gebouwd in 1940, naast de oude kerk uit 1854. De oude kerk was na een brand door bliksem hersteld in 1885, maar medio jaren 1930 alsnog bouwvallig geworden.

Daarom werd er in 1940 volgens plannen van architect Sluijmer naast deze kerk een nieuwe gebouwd. Na het in gebruik nemen van de nieuwe kerk is de oude kerk uit 1854 gesloopt.

Jonkheer von der Heijdenstraat

In tegenstelling tot de gescheiden omgeving van Buurse, staan in Haaksbergen binnen een paar honderd meter juist vijf gebedshuizen van verschillende denominaties op korte afstand van elkaar. De Protestantse kerk is daar één van.

Kerkgebouw uit 1854 naar ontwerp van de stadsarchitect van Enschede F. Doorwaart Niermans in eclectische trant met invloed van Duitse voorbeelden. Achthoekig grondplan en middentorentje. Een van de acht zijden, enigszins naar voren springend, voorzien van een classicistisch omlijste ingangspartij.

Orgel met hoofdwerk en onderpositief, in 1864 gemaakt door H. Honhof.

Markt 20, Haaksbergen

In tegenstelling tot de gescheiden omgeving van Buurse, staan in Haaksbergen binnen een paar honderd meter juist vijf gebedshuizen van verschillende denominaties op korte afstand van elkaar. De Sint-Pancratiuskerk is daar één van.

De Sint-Pancratiuskerk is een katholieke kerk met zijn oorsprong in de middeleeuwen. In de middeleeuwen was het gebruikelijk dat een kerk werd omgeven door een begraafplaats: het kerkhof. Daarom staat deze vrij, zoals ook nu nog het geval is.

Toch gaat de ouderdom van de meeste onderdelen niet meer terug tot de middeleeuwen, omdat het gebouw eind 19e eeuw een ingrijpende restauratie en omvangrijke uitbreiding heeft ondergaan. Desondanks zijn ze ook in deze periode blijven werken met Bentheimer zandsteen,

wat de kerk tot het meest zuidelijke voorbeeld in Nederland van een vrijwel volledig in Bentheimer zandsteen uitgevoerd bedehuis maakt. De toren is 48 meter hoog en is tegen de kerk aangebouwd in 1565. Koning Filips II wilde voor iedere plaats een uitkijktoren voor militaire oriëntatie.

In de kerkklok staat de inscriptie: "Mijn voorganger, door 's vijands nijd geroofd, gesmolten tot kanon, vervang ik thans, in groote dank, omvat mijn roep de vrijheidsklank." In april 1949 werd er een nieuwe klok opgehangen nadat de vorige door de Duitsers was omgesmolten tot oorlogsmaterieel.

De gemeente deed een oproep aan de ingezetenen van het dorp een passende inscriptie te bedenken voor de klok. In de maanden juli t/m september is de Pancratius-kerk elke dinsdagmiddag en donderdagmiddag van 15.00 – 17.00 uur open voor bezichtiging. Tijdens de openstellingen is er een gids aanwezig.

Ruisschenborgh 1, Haaksbergen

In tegenstelling tot de gescheiden omgeving van Buurse, staan in Haaksbergen binnen een paar honderd meter juist vijf gebedshuizen van verschillende denominaties op korte afstand van elkaar. De synagoge is daar één van.

Bij de inwijding van de synagoge in 1828 bestond er al vele jaren een Joodse gemeente, die voordien gebruik maakte van de oude turfschuur van de familie Waanders voor de erediensten.

Het heeft vele jaren geduurd voordat er toestemming werd verkregen voor de bouw van een synagoge, die uiteindelijk door persoonlijk ingrijpen van wethouder Jordaan werd verkregen.

De synagoge werd gebouwd in 1828 uit sloopmateriaal van de villa de Stoepe uit 1727. Details van die materialen zijn nog steeds te zien, zoals de Bentheimer zandstenen fundering en de kloostermoppen opbouw. De vensterbanken en een gevelsteen zijn ook mooie details.

In de noordmuur is nog een litteken te zien van de in 1908 gesloopte uitbouw die diende als ritueel bad, het ‘mikwe’. Ook verving een zadeldak toen de wolfskap. In de oorlog is het gebouw nagenoeg ongeschonden gebleven. De Joodse gemeente van Haaksbergen is in die jaren gehalveerd.

Op het gazon naast de synagoge staat het beeld van Betsy Frankenhuis, symbool van de weggevoerde en vermoorde Haaksbergse joden, waarvan zij de jongste was. Het interieur is nog volledig in oude stijl. Het liturgisch meubilair is in eenvoud uitgevoerd.

In de Heilige Arke bevinden zich de wetsrollen, die heden nog gebruikt worden door de Liberaal Joodse Gemeente Twente, die er sinds de renovatie van 1982 in huist.

Blankenburgerstraat 49

In tegenstelling tot de gescheiden omgeving van Buurse, staan in Haaksbergen binnen een paar honderd meter juist vijf gebedshuizen van verschillende denominaties op korte afstand van elkaar. De moskee is daar één van.

De Turkse moskee met koepel en minaret is in 1986 in gebruik genomen. Het is nieuwgebouwd na brand in de vorige moskee. Later is het gebouw uitgebreid.

Enschedesestraat 16

In tegenstelling tot de gescheiden omgeving van Buurse, staan in Haaksbergen binnen een paar honderd meter juist vijf gebedshuizen van verschillende denominaties op korte afstand van elkaar. De Maranathakerk is daar één van. De Gereformeerde Kerk te Haaksbergen werd op 3 oktober 1899 geïnstitueerd.

Maar al kort vóór die tijd stond er een gereformeerd kerkje dat ontstaan was als gevolg van de vrijzinnige prediking in de hervormde kerk. Toen deze kerk vaak te vol zat ‘werd een nieuwe kerk bij elkaar gepreekt’.

Aan de Enschedesestraat werd volgens een door architect J. Schuitemaker gemaakt ontwerp een nieuwe kerk gebouwd, die de naam ‘Maranatha’ kreeg. Op 29 oktober 1954 werd de nieuwe kerk onder leiding van ds. De Korte in gebruik genomen. In het kader van het Samen-op-Wegproces raakten de Gereformeerde

Kerk van Haaksbergen en de Hervomde Gemeente van Haaksbergen-Buurse in 2004 aan de praat over samenwerking, met als uiteindelijk doel een samengaan als Protestantse Gemeente. De daadwerkelijke fusie van de Gereformeerde Kerk en de Hervormde Gemeente vond plaats per 1 september 2016.

kerkdorp

Het kerkdorp St. Isidorushoeve dankt zijn naam aan de heilige Isidorus, onder andere beschermheilige van de plattelanders. St. Isidorushoeve kent geen eeuwenoude geschiedenis. Het katholieke dorp is ontstaan rond de bouw van de rooms-katholieke Isidoruskerk, die in 1928 voltooid werd.

De kerk werd ontworpen door architect J.H. Sluijmer uit Enschede.